Epilepsinin Anne ve Baba Üzerindeki Psikolojik Etkileri


Epilepsi hastalarının anne ve baba üzerinde psikolojik etkileri

Çocuklarda, kronik hastalık tanıları uzun dönem içerisinde ebeveyn ve aile fertleri üzerindeki ruhsal sorunlar ve psikososyal risklerin meydana gelmesine sebep olabilmektedir. Epilepsi rahatsızlığı olan çocukların ebeveynleri birçok ruhsal rahatsızlıklar yaşamalarına rağmen, genel olarak ihmal edilmekte.

Hastaların %70-80’nin ilaç sağaltımı ile epilepsileri başarılı bir şekilde kontrol altına alırlarken epilepsili çocukların ebeveynlerinin çocukları üzerindeki kontrol yitimi hissi, toplum tarafından damgalanma ile eşleşerek uzun dönem olarak aile ile stresini artırmakla beraber aile içi uyumu etkilemekte. Çok sayıda ebeveyn, çocukları hakkında epilepsi tanısı öğrendiklerinde çok büyük üzüntü yaşamaktalar. Bu durumun başlıca nedeni hastalıkla ilişkin toplum tarafından etiketleme yani damgalanmadır.

Ebeveynlerin tipik ilk tepkisi kronik hastalığa verilen tepkilerde olduğu gibi şok, korku, üzüntü, yas ve depresyondur. Aile içerisinde çocuğun nöbetine tanıklık yapmak, özellikle de (tonikklonik nöbet) son derece kaygı verici deneyimlerden biridir. Bu durum genel olarak ebeveynlerde çaresizlik, korku gibi sorunlara yol açmakla birlikte çocuğa karşı aşırı koruma ve aşırı düşkünlük ortaya çıkabilmektedir. Anne-babanın psikolojik tepkisinin temelinde duygusal travma ve fiziksel tükenmişliğin varlığı yatmaktadır. Epilepsi tanısı konulduktan sonra, ilk altı ay veya 1 yıl içerisinde ebeveynler bu durumdan etiketlenmenin duygusal deneyimini yaşamasıyla birlikte çocuğunun sağlığını tamamen kaybetmesi stresini yaşamakta. Bu süreç boyunca ebeveynin duyguları çocuğunun mevcut belirtilerini izlemektedir. Bu çocuklarının durumlarına psikolojik olarak eşlik etme anlamına gelmektedir.


Hastalık belirsizliği, hiç beklenmeyen nöbetlerle ve kontrol altına alınamayan durumlarda aileler tarafından anımsama ya da olayın çelişkisi aileleri bitkin bir hale getirmekle birlikte büyük bir kaosa sürüklemekte. Bazı türlerdeki nöbetler, bu şekilde çok korkutucu özellikleri göstermektedir. Çok fazla sayıda anne ve babalar, tonik veya klonik nöbeti yaşamı tehdit edici olay olarak görmektedirler. Bu duruma bağlı olarak da anne ve babaların kaygı düzenleri artmakta ve anksiyete yaşayabilmektedirler.

Epilepsi rahatsızlığı olan çocuğa sahip ebeveynlerin en çok yaşadıkları duygunun korku ve kaygı olduğu araştırmalar sonucunda görülmektedir. Uzmanların yaptığı çalışmada epilepsili çocuğu olan anne ve babaların yaşam kalitelerinin düşük olduğunu saptamıştır. Mevcut araştırmalar kronik hastalığı olan çocukların annelerinin stresörlerle ilgili koşullarla birlikte daha fazla örselenebilir olduklarını, babaların ise çocuklarında kronik bir hastalık olduğu zaman daha az örselendiği sonuçlarını desteklemektedir. Anne-babanın çocuklarına karşı hastalık tepkileri çok farklıdır. Anneler çocuğuna karşı kendisini feda edebilmekte ve nöbetler başladığı zaman çocukları için babalardan daha çok kaygı ve endişe duymaktalar.

Kronik rahatsızlığı olan çocuklarda anne ve baba karşılaştırıldığında anne daha farklı tepkiler ortaya koyduğu görülmüştür. Anneler çocuğun bakımın ve kişisel ilgisine kadar kendisini çocuğuna vermekte, çocuğunun mutlu olması için kendisini sorumlu hissetmekte ve bakım yükünü tamamen üstlenmektedir. Bunun yanı sıra anneler babalara göre aile hayatında hoşnutsuzluk ve depresyona girdikleri görülmüştür. Babalar da bu durum annelere göre farklı olarak kronik hastalıkta ekonomik yönünde endişe duymaktadırlar.

Epilepsi yüksek derecede belirsizlikle ilişkili bir hastalıktır. Epilepsili çocuk, yetişkin hastalar ve bu hastaların bakımları ile ilgilenen kişiler belirsizlik ve ani kontrol kaybı ile depresyon ve anksiyete arasındaki ilişkileri yaşamakta. Artan stres ve kaygı ile nöbet sıklığı ve şiddeti arasında ilişki olduğu bildirilmiştir. Epilepsi tanısı alan hastaların ailelerinde çevre baskısı, epilepsiye ilişkin kaybetme korkusu ile yoğun stres altında olduklarına ilişkin yaygın bir inanış vardır.



Yorumlar

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

mraniye escort
maltepe escort
Pendik Escort
Ataşehir Escort
turk porno